Hotline: 1800 7273 — 9h–19h cả tuần Đổi sang máy mới trong 15 ngày đầu nếu có lỗi nhà sản xuất Sản phẩm Chính hãng - Xuất VAT đầy đủ Giao hàng nhanh
Vì sao hiện tượng quang sai màu lại xảy ra?

Quang sai là gì và bí quyết tránh lỗi quang sai khi chụp ảnh

Quang sai là hiện tượng ống kính không hội tụ ánh sáng hoàn toàn chính xác, khiến hình ảnh xuất hiện các lỗi như viền màu, méo hình, giảm độ sắc nét hoặc sai lệch chi tiết ở một số khu vực trong khung hình. Tình trạng này có thể xảy ra tùy theo thiết kế ống kính, tiêu cự, khẩu độ và điều kiện chụp. Trong bài viết này, PixelCam sẽ giải thích quang sai là gì, các dạng quang sai thường gặp và chia sẻ những bí quyết giúp hạn chế lỗi quang sai để hình ảnh rõ nét, tự nhiên hơn.

Tìm hiểu về quang sai màu (chromatic aberration)

Quang sai màu – thường được gọi là lỗi viền màu hoặc tán sắc – là một khiếm khuyết phổ biến ở các ống kính máy ảnh. Hiện tượng này xảy ra khi các bước sóng ánh sáng khác nhau không cùng hội tụ chính xác tại một điểm trên mặt phẳng tiêu điểm sau khi đi qua thấu kính. Hệ quả là hình ảnh không đạt được độ sắc nét tối ưu và xuất hiện các chi tiết bị nhòe hoặc sai lệch màu sắc.

Mặt phẳng tiêu điểm là nơi tất cả các tia sáng qua ống kính cần hội tụ để tạo nên một bức ảnh sắc nét trên cảm biến. Tuy nhiên, do đặc tính cấu tạo của hệ thống thấu kính, độ dài tiêu cự và cài đặt khẩu độ, các bước sóng ánh sáng (đại diện cho các màu sắc khác nhau) có thể hội tụ tại những vị trí nằm phía trước hoặc phía sau mặt phẳng tiêu điểm thay vì nằm ngay trên đó.

Việc các bước sóng không hội tụ tại một điểm duy nhất chính là nguồn gốc gây ra quang sai. Kết quả trực quan thường thấy là những viền màu tím, xanh lá hoặc đỏ bao quanh các cạnh chủ thể có độ tương phản mạnh, gây ra sự khó chịu cho người xem và làm giảm chất lượng kỹ thuật của ảnh chụp.

Tìm hiểu về quang sai màu (chromatic aberration)

Vì sao hiện tượng quang sai màu lại xảy ra?

Cơ chế hoạt động của một chiếc ống kính máy ảnh có sự tương đồng nhất định với một lăng kính tam giác. Khi ánh sáng truyền qua ống kính, các bước sóng khác nhau sẽ bị bẻ cong theo các góc độ khác nhau. Hiện tượng này gọi là tán sắc ánh sáng.

Vì ánh sáng trắng được cấu thành từ dải màu quang phổ đa dạng, ống kính cần được thiết kế với chất lượng quang học cao cấp để điều hướng tất cả các bước sóng này hội tụ chính xác tại một điểm duy nhất trên cảm biến. Mặc dù thực tế mọi ống kính đều có thể gặp phải hiện tượng quang sai màu ở các mức độ khác nhau, nhưng sự chênh lệch về chất lượng thấu kính sẽ quyết định việc lỗi này có hiển thị rõ rệt trên bức ảnh của bạn hay không.

Nếu bạn đang sở hữu những thiết bị có xu hướng dễ bị quang sai, việc hiểu rõ các nguyên nhân vật lý sẽ giúp bạn chủ động hơn trong việc tìm kiếm các giải pháp khắc phục triệt để.

Xem thêm ISO máy ảnh là gì?

Vì sao hiện tượng quang sai màu lại xảy ra?

Các phương pháp hạn chế hiện tượng quang sai màu

Mặc dù đây là một vấn đề kỹ thuật phổ biến, đặc biệt trên các ống kính phổ thông hoặc dòng giá rẻ, bạn hoàn toàn có thể kiểm soát và giảm thiểu tình trạng này bằng những kỹ thuật chụp ảnh sau đây:

Khép khẩu độ ống kính

Việc thu hẹp khẩu độ là một trong những giải pháp kỹ thuật hiệu quả để giảm thiểu nhiều hạn chế quang học, trong đó có quang sai màu. Hiệu quả của cách làm này phụ thuộc lớn vào cấu trúc của từng ống kính cụ thể.

Thay vì mở khẩu tối đa ở mức f/2.8 hoặc f/4, hãy thử khép khẩu xuống f/8 hoặc f/11. Việc này thường giúp các thấu kính làm việc hiệu quả hơn và hạn chế đáng kể tình trạng viền màu xuất hiện trên ảnh chụp.

Đặt chủ thể vào khu vực trung tâm khung hình

Quang sai màu có xu hướng xuất hiện rõ rệt hơn ở các vùng rìa khung hình do sự bẻ cong ánh sáng tại khu vực mép thấu kính là lớn nhất. Bằng cách đặt chủ thể vào vị trí trung tâm, bạn có thể tránh được đáng kể hiện tượng này.

Trong trường hợp ảnh bị viền màu ở phần rìa, bạn có thể khắc phục bằng cách cắt xén (crop) phần viền này đi. Tuy nhiên, hãy cân nhắc kỹ nhu cầu sử dụng cuối cùng: nếu bạn cần giữ nguyên kích thước để in ấn khổ lớn, các biện pháp can thiệp khi chụp sẽ hiệu quả hơn. Ngược lại, đối với nhu cầu chia sẻ trực tuyến hoặc bản in nhỏ, việc cắt cúp là một giải pháp xử lý hậu kỳ nhanh chóng và không làm ảnh hưởng đến thông điệp của bức ảnh.

Hạn chế chụp các khung hình có độ tương phản cao

Quang sai màu thường xuất hiện rõ rệt nhất tại những khu vực có độ tương phản mạnh, chẳng hạn như khi chủ thể nằm ngược sáng trước một phông nền tối. Trong những tình huống như vậy, sự sai biệt giữa các bước sóng trở nên nổi bật hơn bao giờ hết.

Để giảm thiểu rủi ro này, hãy cân nhắc điều chỉnh vị trí chủ thể, thay đổi phông nền sao cho sự chênh lệch về độ sáng được cân bằng hơn, hoặc lựa chọn thời điểm chụp khi ánh sáng có điều kiện thuận lợi hơn để tránh các vùng tương phản quá gắt.

Tối ưu hóa việc sử dụng độ dài tiêu cự

Đa phần các ống kính zoom hiện nay đều dễ bộc lộ hiện tượng quang sai màu khi được thiết lập ở mức tiêu cự cực đại (góc rộng nhất hoặc zoom xa nhất). Để cải thiện độ sắc nét và tránh lỗi này, bạn nên ưu tiên thiết lập độ dài tiêu cự ở khoảng giữa của dải zoom mà ống kính hỗ trợ.

Tìm hiểu UV filter là gì và tác dụng quan trọng khi chụp ảnh nghệ thuật

Các phương pháp hạn chế hiện tượng quang sai màu

Việc hiểu rõ quang sai là gì cùng các giải pháp khắc phục nêu trên sẽ giúp bạn kiểm soát chất lượng hình ảnh một cách chủ động hơn. Nếu bạn vẫn gặp khó khăn trong việc lựa chọn ống kính phù hợp để giảm thiểu hiện tượng aberration là gì một cách triệt để, hãy ghé thăm PixelCam tại pixelcam.vn để được tư vấn các dòng thiết bị chính hãng từ Sony, Canon, Fujifilm, Nikon, Sigma và Tamron.

Đừng ngần ngại liên hệ hotline 1800 7273 hoặc ghé trực tiếp showroom của chúng tôi tại 4C Nguyễn Thị Minh Khai, Sài Gòn hoặc 424 P. Xã Đàn, Hà Nội. Đội ngũ chuyên gia của PixelCam luôn sẵn sàng hỗ trợ bạn chọn lựa thiết bị nhiếp ảnh ưng ý với chính sách bảo hành uy tín và mức giá ưu đãi nhất thị trường.

Bài viết liên quan

Sản phẩm liên quan